PsychologyNow Team

Πότε χρειάζεται το παιδί σας να δει έναν ψυχολόγο;

Πότε χρειάζεται το παιδί σας να δει έναν ψυχολόγο;

PsychologyNow Team

Και πώς μπορείτε να προετοιμαστείτε για την επίσκεψη στον ψυχολόγο.


Tα παιδιά, όπως και οι ενήλικες, μπορούν να ωφεληθούν από τη θεραπεία με έναν ψυχολόγο. Η θεραπεία μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτύξουν δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων και επίσης να τους διδάξουν την αξία της αναζήτησης βοήθειας. Οι ψυχολόγοι μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά και τις οικογένειες να αντιμετωπίσουν το άγχος και μια ποικιλία συναισθηματικών και συμπεριφορικών θεμάτων.

Πολλά παιδιά χρειάζονται βοήθεια για την αντιμετώπιση του σχολικού στρες, όπως τα μαθήματα στο σπίτι, το άγχος για τις εξετάσεις, ο εκφοβισμός ή η κοινωνική πίεση. Άλλα παιδιά χρειάζονται βοήθεια για να συζητήσουν τα συναισθήματά τους σχετικά με τα οικογενειακά ζητήματα, ιδιαίτερα εάν υπάρξει μια σημαντική μετάβαση, όπως ένα διαζύγιο, μια μετακόμιση ή μια σοβαρή ασθένεια.

Χρειάζεται το παιδί μου να δει έναν ψυχολόγο;

Τα σημαντικά γεγονότα της ζωής - όπως ο θάνατος ενός μέλους της οικογένειας, ενός φίλου ή ενός κατοικίδιου ζώου, ένα διαζύγιο ή μία μετακόμιση, η κατάχρηση ουσιών, το ψυχικό τραύμα, ένας γονέας που φεύγει για μία δουλειά στο εξωτερικό ή μια σημαντική ασθένεια στην οικογένεια, μπορεί να προκαλέσουν άγχος που θα οδηγήσει σε προβλήματα με τη συμπεριφορά, τη διάθεση, τον ύπνο, την όρεξη και την ακαδημαϊκή ή κοινωνική λειτουργία.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν είναι τόσο ξεκάθαρο τι ευθύνεται και το παιδί φαίνεται ξαφνικά ότι έχει αποσυρθεί, ανησυχεί, αγχώνεται, είναι μουτρωμένο ή δακρύζει. Αλλά εάν αισθάνεστε ότι το παιδί σας μπορεί να έχει ένα συναισθηματικό ή συμπεριφορικό πρόβλημα ή χρειάζεται βοήθεια για να αντιμετωπίσει ένα δύσκολο συμβάν της ζωής, εμπιστευθείτε το ένστικτό σας.

Οι ενδείξεις που ένα παιδί μπορεί να χρειάζεται να επισκεφθεί ψυχολόγο, περιλαμβάνουν:

  • αναπτυξιακή καθυστέρηση στην ομιλία, τη γλώσσα ή την εκπαίδευση για τουαλέτα
  • προβλήματα μάθησης ή προσοχής (όπως η ΔΕΠΥ)
  • προβλήματα συμπεριφοράς (όπως υπερβολικός θυμός, αταξίες, υπνηλία ή διατροφικές διαταραχές)
  • σημαντική πτώση των βαθμών, ιδιαίτερα αν το παιδί σας διατηρεί κανονικά υψηλούς βαθμούς
  • επεισόδια θλίψης, κλάματος ή κατάθλιψης
  • κοινωνική απόσυρση ή απομόνωση
  • να είναι θύμα εκφοβισμού ή να εκφοβίζει άλλα παιδιά
  • μειωμένο ενδιαφέρον για προηγούμενες δραστηριότητες
  • υπερβολικά επιθετική συμπεριφορά (όπως δαγκώματα, κλοτσιές ή χτυπήματα)
  • ξαφνικές αλλαγές στην όρεξη (ιδιαίτερα σε εφήβους)
  • αϋπνία ή αυξημένη υπνηλία
  • υπερβολικές απουσίες στο σχολείο ή αργοπορία σε αυτό
  • μεταβολές της διάθεσης (π.χ. ευτυχισμένο τη μια στιγμή, αναστατωμένο την επόμενη)
  • ανάπτυξη ή αύξηση των σωματικών ενοχλήσεων (όπως πονοκέφαλος, στομαχόπονος ή δεν νιώθουν γενικά καλά), παρά την κανονική σωματική εξέταση από το γιατρό σας
  • αντιμετώπιση σοβαρής, οξείας ή χρόνιας ασθένειας
  • σημάδια χρήσης αλκοόλ, ναρκωτικών ή άλλων ουσιών (όπως διαλυτικά ή κατάχρηση συνταγογραφούμενων φαρμάκων)
  • προβλήματα στις μεταβάσεις (μετά τον χωρισμό, το διαζύγιο ή τη μετακόμιση)
  • ζητήματα πένθους
  • αξιολογήσεις κηδεμονίας
  • θεραπεία μετά από σεξουαλική, σωματική ή συναισθηματική κακοποίηση ή άλλα τραυματικά συμβάντα

Τα παιδιά που δεν βρίσκονται ακόμα σε σχολική ηλικία θα μπορούσαν να επωφεληθούν από την θεραπεία με ένα κλινικό ή αναπτυξιακό ψυχολόγο, αν υπάρξει σημαντική καθυστέρηση στην επίτευξη αναπτυξιακών ορόσημων, όπως το περπάτημα, η ομιλία και η εκπαίδευση για την τουαλέτα και αν υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με τον αυτισμό ή άλλες αναπτυξιακές διαταραχές.

Συζητήστε με τους εκπαιδευτικούς και τον γιατρό του παιδιού σας

Είναι επίσης χρήσιμο να μιλήσετε στους εκπαιδευτικούς ή νηπιαγωγούς που αλληλεπιδρούν τακτικά με το παιδί σας. Προσέχει το παιδί σας στην τάξη και ολοκληρώνει τις εργασίες εγκαίρως; Ποια είναι η συμπεριφορά του στα διαλείμματα και με τους συνομηλίκους; Συγκεντρώστε όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες για να καθορίσετε την καλύτερη πορεία δράσης.

Συζητήστε τις ανησυχίες σας με το γιατρό του παιδιού σας, ο οποίος μπορεί να προσφέρει μια άλλη οπτική, να εξετάσει το παιδί σας και να αποκλείσει οποιεσδήποτε ιατρικές καταστάσεις που θα μπορούσαν να έχουν κάποιο αποτέλεσμα. Ο γιατρός μπορεί επίσης να σας παραπέμψει σε έναν εξειδικευμένο ψυχολόγο για τη βοήθεια που χρειάζεται το παιδί σας.

Βρίσκοντας τον σωστό ψυχολόγο

Πώς βρίσκετε έναν εξειδικευμένο ψυχολόγο που έχει εμπειρία με παιδιά και εφήβους; Παρ’ όλο που η εμπειρία και η εκπαίδευση είναι σημαντικές, είναι επίσης σημαντικό να βρείτε έναν ψυχολόγο που το παιδί σας θα αισθάνεται άνετα να μιλάει. Αναζητήστε κάποιον που όχι μόνο έχει τη σωστή εμπειρία, αλλά και την καλύτερη προσέγγιση για να βοηθήσει το παιδί σας υπό τις παρούσες συνθήκες.

Ο γιατρός σας μπορεί να είναι μια καλή πηγή παραπομπής. Οι περισσότεροι γιατροί έχουν εργασιακές σχέσεις με ειδικούς ψυχικής υγείας, όπως ψυχολόγους ή οικογενειακούς θεραπευτές. Οι φίλοι, οι συνάδελφοι ή τα μέλη της οικογένειάς σας μπορούν επίσης να συστήσουν κάποιον.

Εξετάστε έναν αριθμό παραγόντων κατά την αναζήτηση του σωστού ψυχολόγου για το παιδί σας. Ένα καλό πρώτο βήμα είναι να ρωτήσετε αν ο ψυχολόγος είναι πρόθυμος να συναντηθεί μαζί σας για μια σύντομη συζήτηση ή να μιλήσει μαζί σας τηλεφωνικά προτού δεσμευθείτε για τακτικές επισκέψεις. Δεν είναι σε θέση όλοι οι ψυχολόγοι να το κάνουν αυτό, λόγω των πολυάσχολων προγραμμάτων τους. Ορισμένοι ψυχολόγοι χρεώνουν ένα ποσό για αυτόν τον τύπο υπηρεσίας. Άλλοι ψυχολόγοι δεν χρεώνουν αυτή τη δωρεάν επίσκεψη.

Παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπ’ όψιν

Εξετάστε τους ακόλουθους παράγοντες κατά την αξιολόγηση ενός πιθανού θεραπευτή:

  • Έχει ο ψυχολόγος άδεια άσκησης επαγγέλματος; (Μπορείτε να ελέγξετε αν υπάρχει η άδεια του αναρτημένη στο γραφείο).
  • Ποια είναι τα διαπιστευτήρια του/της;
  • Τι είδους εμπειρία έχει ο ψυχολόγος;
  • Πόσο καιρό έχει εργαστεί ο ψυχολόγος με παιδιά και εφήβους;
  • Θα βρει το παιδί σας φιλικό τον ψυχολόγο;
  • Ποια είναι η πολιτική ακύρωσης εάν δεν μπορείτε να εμφανιστείτε σε κάποιο ραντεβού;
  • Είναι ο ψυχολόγος διαθέσιμος τηλεφωνικά για μία έκτακτη ανάγκη;
  • Ποιος θα είναι διαθέσιμος για το παιδί σας κατά τη διάρκεια των διακοπών ή της ασθένειας του ψυχολόγου ή κατά τις ώρες εκτός λειτουργίας;
  • Σε ποια είδη θεραπείας ειδικεύεται ο ψυχολόγος;
  • Είναι ο ψυχολόγος πρόθυμος να συναντηθεί μαζί σας ενώ εργάζεται με το παιδί σας;

Ο σωστός συνδυασμός ψυχολόγου-θεραπευόμενου είναι ουσιαστικός, επομένως μπορεί να χρειαστεί να επισκεφθείτε ορισμένους, πριν να βρείτε κάποιον που κάνει κλικ σε εσάς και το παιδί σας.

Όπως και με άλλους επαγγελματίες του τομέα της ιατρικής, οι ψυχολόγοι μπορεί να έχουν ποικίλα διαπιστευτήρια και συγκεκριμένους βαθμούς. Κατά γενικό κανόνα, ο ψυχολόγος του παιδιού σας θα πρέπει να κατέχει πτυχίο ψυχολογίας και να διαθέτει άδεια άσκησης επαγγέλματος. 

Προετοιμασία για την πρώτη επίσκεψη

Ίσως να ανησυχείτε ότι το παιδί σας θα αναστατωθεί, όταν του πείτε για μια επερχόμενη επίσκεψη σε έναν ψυχολόγο. Αν και αυτό μπορεί να συμβεί μερικές φορές, είναι σημαντικό να είστε ειλικρινείς σχετικά με τη συνεδρία και γιατί το παιδί σας (ή η οικογένεια) χρειάζεται να πάει. Το πραγματικό ζήτημα, θα προκύψει κατά τη διάρκεια της συνεδρίας, αλλά είναι σημαντικό να προετοιμάσετε το παιδί σας για αυτό.

Εξηγήστε στα μικρά παιδιά ότι αυτός ο τύπος επίσκεψης στον ψυχολόγο, δεν περιλαμβάνει σωματική εξέταση ή ενέσεις. Μπορεί επίσης να θέλετε να τονίσετε ότι αυτός ο τύπος γιατρού, μιλάει και παίζει με παιδιά και οικογένειες για να τους βοηθήσει να λύσουν τα προβλήματα τους και να νιώσουν καλύτερα. Τα παιδιά μπορεί να καθησυχαστούν να μάθουν ότι ο θεραπευτής θα βοηθήσει τους γονείς και άλλα μέλη της οικογένειας επίσης.

Τα μεγαλύτερα παιδιά και οι έφηβοι μπορεί να ηρεμήσουν αν ακούσουν ότι οτιδήποτε λένε στον ψυχολόγο είναι εμπιστευτικό και δεν μπορεί να μοιραστεί με κανέναν άλλο, συμπεριλαμβανομένων γονέων ή άλλων γιατρών, χωρίς την άδειά τους - η εξαίρεση είναι αν υποδηλώνουν ότι έχουν σκέψεις αυτοκτονίας  ή με άλλο τρόπο να βλάπτουν τον εαυτό τους ή άλλους.

Η παροχή τέτοιων πληροφοριών σε παιδιά πριν από το πρώτο ραντεβού μπορεί να σας βοηθήσει να διαμορφώσετε τις κατάλληλες συνθήκες, να αποτρέψετε το παιδί σας από το να αισθανθεί ότι ξεχωρίζει ή είναι απομονωμένο και να παράσχετε τη διαβεβαίωση ότι η οικογένεια θα συνεργαστεί για τη δυσκολία που αντιμετωπίζει.

Παροχή πρόσθετης υποστήριξης

Καθώς το παιδί σας αντιμετωπίζει συναισθηματικά προβλήματα, φροντίστε ως γονέας να είστε εκεί και να ακούσετε και να φροντίσετε και να προσφέρετε υποστήριξη χωρίς να το επικρίνετε. Η υπομονή είναι επίσης κρίσιμη, καθώς πολλά μικρά παιδιά αδυνατούν να εκφράσουν με βεβαιότητα τους φόβους και τα συναισθήματά τους.

Προσπαθήστε να αφιερώσετε λίγο χρόνο για να συζητήσετε τις ανησυχίες ή τους προβληματισμούς του παιδιού σας. Για να ελαχιστοποιήσετε τις ενοχλήσεις από άλλα ερεθίσματα, απενεργοποιήστε την τηλεόραση και αφήστε τον τηλεφωνητή να απαντήσει στις τηλεφωνικές κλήσεις. Αυτό θα κάνει το παιδί σας να καταλάβει ότι είναι η πρώτη σας προτεραιότητα.

Άλλοι τρόποι ανοιχτής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων περιλαμβάνουν:

  • Συζητήστε όσο συχνά μπορείτε και ανοιχτά με το παιδί σας.
  • Δείξτε αγάπη και τρυφερότητα στο παιδί σας, ειδικά σε δύσκολες στιγμές.
  • Να αποτελείτε ένα καλό παράδειγμα φροντίζοντας τις δικές σας σωματικές και συναισθηματικές ανάγκες.
  • Ζητήστε την υποστήριξη του συντρόφου σας, των άμεσων μελών της οικογένειάς σας, του γιατρού του παιδιού σας και των εκπαιδευτικών.
  • Βελτιώστε την επικοινωνία στο σπίτι, έχοντας οικογενειακές συναντήσεις που τελειώνουν με μια διασκεδαστική δραστηριότητα (π.χ. παίζοντας ένα παιχνίδι, καθιστώντας τις Κυριακές σαν τις ημέρες του παγωτού).
  • Όσο δύσκολο και να είναι, ορίστε όρια για ακατάλληλες ή προβληματικές συμπεριφορές. Ρωτήστε τον θεραπευτή για κάποιες στρατηγικές που θα ενθαρρύνουν τη συνεργασία του παιδιού σας.
  • Επικοινωνείτε συχνά με τον ψυχολόγο.
  • Να είστε ανοιχτοί σε όλους τους τύπους ανατροφοδότησης από το παιδί σας και από τον ψυχολόγο.
  • Σεβαστείτε τη σχέση μεταξύ του παιδιού σας και του ψυχολόγου. Εάν αισθάνεστε ότι απειλείστε από αυτό, συζητήστε το με τον ψυχολόγο (δεν χρειάζεται να νιώθετε αμηχανία).
  • Απολαύστε αγαπημένες δραστηριότητες ή χόμπι με το παιδί σας.

Αναγνωρίζοντας τα προβλήματα και αναζητώντας βοήθεια από νωρίς, μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας - και ολόκληρη την οικογένειά σας - να μετακινηθεί από τις δύσκολες στιγμές προς εκείνες που είναι πιο ευτυχισμένες και υγιείς.


Πηγή: kidshealth.org

Κάντε like στην σελίδα μας στο Facebook 
Ακολουθήστε μας στο Twitter 

Εγγραφείτε για να λαμβάνετε το newsletter μας!

Βρείτε μας στα...