PsychologyNow Team

Δέκα κορυφαία ευρήματα ψυχολογικών ερευνών για την ανθρώπινη φύση που θα σας εκπλήξουν

Η ανθρώπινη φύση δεν σταματά να μας εκπλήσσει.


Οι ερευνητές από το χώρο της ψυχολογίας διεξάγουν μελέτες σε μια προσπάθεια να κατανοήσουν καλύτερα τη φύση της ανθρώπινης συμπεριφοράς και πολλά καινοτόμα ευρήματα, που συνδέονται με διαφορετικές επιπτώσεις, έχουν καταγραφεί ως αποτέλεσμα των ερευνών τους. Ακολουθεί μια λίστα με 10 ενδιαφέροντα ευρήματα ψυχολογικών ερευνών, που θα σας εκπλήξουν και που μπορούν να σας βοηθήσουν να κατανοήσετε καλύτερα τους ανθρώπους γύρω σας.

10. Η ανθρώπινη συναισθηματική έκφραση είναι εξαιρετικά συνεπής σε όλους τους ανθρώπινους πληθυσμούς (όπου κι αν πάτε, το χαμόγελο είναι πάντα ένα χαμόγελο).

Στην πρωτοποριακή έρευνα για τη φύση της ανθρώπινης συναισθηματικής έκφρασης που διεξήγαγαν οι Ekman και Friesen (1986) διαπίστωσαν ότι οι εκφράσεις του προσώπου που αντιστοιχούν σε βασικά συναισθήματα όπως η ευτυχία, η θλίψη, ο θυμός, η έκπληξη, η αηδία και ο φόβος είναι παρόμοιες σε ολόκληρο τον κόσμο. Είτε πρόκειται για τις νομαδικές φυλές που ζουν στον Νότιο Ειρηνικό είτε για τους ανθρώπους που απολαμβάνουν το τσάι τους στο Park Avenue του Μανχάταν, τα βασικά στοιχεία συναισθηματικής έκφρασης είναι τα ίδια.

9. Έχετε περισσότερα κοινά με ένα περιστέρι από ό,τι μπορείτε να συνειδητοποιήσετε.

Σε ορισμένες από τις σημαντικότερες έρευνες που έγιναν ποτέ σχετικά με τη φύση της συμπεριφοράς, ο B. F. Skinner (1953) υποστήριξε τη θέση ότι οι διαδικασίες που αποτελούν το θεμέλιο της μάθησης, όπως η συντελεστική και εξαρτημένη μάθηση, είναι εντυπωσιακά παρόμοιες σχεδόν σε όλα τα είδη του ζωικού βασιλείου, όπως στα σκυλιά, στα χρυσόψαρα, στα περιστέρια, στους αρουραίους, ακόμα και στους ανθρώπους.

8. Όσο περισσότερο πληρώνεστε για να κάνετε μία απαξιωτική εργασία, τόσο λιγότερο θα σας αρέσει.

Σε ένα κλασικό σύνολο μελετών που διεξήχθησαν αναφορικά με την έννοια της γνωστικής ασυμφωνίας, οι Festinger και Carlsmith (1959) διαπίστωσαν ότι οι φοιτητές που ασχολούνταν με απαξιωτικά καθήκοντα χωρίς κάποιο προφανή λόγο είπαν σε άλλους φοιτητές ότι τους άρεσαν τα καθήκοντά τους και όταν άρχισαν να πληρώνονται 1 δολάριο για να τα εκτελέσουν, ανέφεραν ότι τους άρεσαν τα καθήκοντα πολύ περισσότερο από ό, τι είχαν αναφέρει άλλοι συμμετέχοντες στην ίδια μελέτη που πληρώνονταν 20 δολάρια για την ίδια εργασία. Όταν οι άνθρωποι αποζημιώνονται ανεπαρκώς για δυσάρεστες εργασίες που εκτελούν, είναι πιο πιθανό να πείσουν τους εαυτούς τους ότι απολαμβάνουν πραγματικά την εργασία τους, έτσι ώστε να μειώσουν τα επίπεδα της γνωστικής τους ασυμφωνίας.

7. Είμαστε αρκετά ικανοί να υπακούσουμε έναν άγνωστο, ίσως και στο σημείο να σκοτώσουμε ένα άλλο ανθρώπινο ον.

Σε μια σειρά μελετών σχετικά με την ψυχολογία της υπακοής στην εξουσία, ο Stanley Milgram τεκμηρίωσε, χωρίς αμφιβολία, ότι υπό ορισμένες συνθήκες, μία μεγάλη πλειοψηφία υγιών ενηλίκων είναι σε θέση να σκοτώσουν κάποιον άλλο άνθρωπο, ειδικά αν οδηγούνται σε αυτή την κατεύθυνση από κάποια «φαινομενικά» αξιόπιστα πρόσωπα εξουσίας στο πλαίσιο «του καλού της επιστήμης» (Milgram, 1963).

6. Η συναισθηματική νοημοσύνη είναι συνήθως περισσότερο σημαντική από τη γνωστική νοημοσύνη, όταν πρόκειται για την επιτυχία στη ζωή.

Έχουμε την τάση να δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία της νοημοσύνης και τους δείκτες ακαδημαϊκών ικανοτήτων. Στην πραγματικότητα όμως, σε αρκετούς τομείς της συμπεριφοράς και της ζωής μας, με βάση ένα μεγάλο σύνολο ερευνών, η επιτυχία δείχνει να σχετίζεται περισσότερο στην περίπτωση της συναισθηματικής νοημοσύνης παρά στην περίπτωση της γνωστικής νοημοσύνης (Mayer & Salovey, 1997).

5. Περίπου το ⅓ των ανθρωποκτονιών στη Βόρεια Αμερική στις μέρες μας σχετίζονται με την απιστία.

Ενώ μπορεί να πιστεύουμε ότι όλοι οι άνθρωποι είναι πολιτισμένοι και ότι έχουμε εξελιχθεί κατά πολύ ως προς τις βασικές εξελικτικές μας καταβολές, αυτό δεν είναι αλήθεια. Σε μια έρευνα χιλιάδων ανθρωποκτονιών που έλαβαν χώρα στη Βόρεια Αμερική, οι Daly και Wilson (1982) διαπίστωσαν ότι περίπου το ⅓ των ανθρωποκτονιών στην πρόσφατη ιστορία της Βόρειας Αμερικής έχουν πραγματοποιηθεί ως αντίδραση στην απιστία.

4. Έχουμε την τάση να είμαστε περισσότερο δοτικοί στους άλλους, όταν ο χώρος που βρισκόμαστε μυρίζει ωραία.

Σε μια μελέτη που διεξήγαγαν σχετικά με τον εθελοντισμό, οι Liljenquist et al. (2010) ζήτησαν από τους συμμετέχοντες είτε (α) να κάτσουν σε ένα δωμάτιο που δεν είχε καθαριστεί πρόσφατα είτε β) να κάτσουν σε ένα δωμάτιο που είχε καθαριστεί πρόσφατα και είχε ψεκαστεί με ένα αποσμητικό χώρου που είχε ευχάριστο άρωμα και στη συνέχεια τους προσέφεραν τη δυνατότητα να γίνουν μέλη στη μη κερδοσκοπική οργάνωση Habitat for Humanity. Οι συμμετέχοντες που βρίσκονταν στο δωμάτιο με το ευχάριστο άρωμα ήταν πιο πιθανό να δηλώσουν συμμετοχή και να γίνουν εθελοντές στην οργάνωση.

3. Οι αναφορές για το λόγο που κάνουμε κάποια πράγματα είναι συχνά εντελώς λανθασμένες.

Στην μία σειρά μελετών που διεξήγαγαν οι Nisbett και Wilson (1977) διαπίστωσαν ότι ενώ οι άνθρωποι δεν έχουν κανένα πρόβλημα να παρέχουν αιτιολόγηση για τις ενέργειές τους, πολύ συχνά δεν γνωρίζουν τα πραγματικά αίτια της συμπεριφοράς τους. Για παράδειγμα, οι συμμετέχοντες που παρακολούθησαν μια ταινία που συνοδευόταν από ένα σταθερό δυνατό θόρυβο έξω από το δωμάτιο που βρίσκονταν, δήλωσαν ότι η ταινία τους άρεσε πολύ λιγότερο απ’ όσο δήλωσαν οι συμμετέχοντες που παρακολούθησαν την ίδια ταινία χωρίς όμως το δυνατό θόρυβο. Όταν ρωτήθηκαν γιατί δεν τους άρεσε η ταινία, ούτε ένας από τους συμμετέχοντες που είχαν παρακολουθήσει την ταινία με τη συνοδεία του θορύβου δεν ανέφερε ως αιτία το δυνατό θόρυβο.

2. Η προσωπικότητα μας δεν καθορίζει ιδιαίτερα τις πράξεις μας.

Έρευνες σχετικά με τη δύναμη της προσωπικότητας ως προς την πρόβλεψη της συμπεριφοράς έχουν διαπιστώσει ότι, κατά μέσο όρο, τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς μας τείνουν να αντιπροσωπεύουν μόνο το 9% περίπου της συμπεριφοράς μας (Mischel, 1968).

1. Δεν είμαστε τόσο εξυπηρετικοί όσο νομίζουμε ότι είμαστε.

Μια μεγάλη πλειοψηφία φοιτητών που συμμετείχαν σε συνέδριο της ένωσης πανεπιστημίων Ivy League, οι οποίοι προορίζονταν να δώσουν διάλεξη για την ιστορία του Καλού Σαμαρείτη στη Βίβλο, προσπάθησαν να πάρουν τη σειρά άλλων υποψηφίων όταν ήρθαν καθυστερημένοι για να παραδώσουν τη διάλεξή τους (Darley & Batson , 1973).

Συμπέρασμα

Όπως αποδεικνύεται από αυτή τη λίστα των δέκα κορυφαίων ευρημάτων από το χώρο της ψυχολογίας, οι ψυχολογικές έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί είναι ξεχωριστές και συχνά μας οδηγούν σε νέες και συχνά απροσδόκητες αντιλήψεις για το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος.

Βιβλιογραφικές αναφορές:
Daly, M., & Wilson, M. I. (1982). Homicide and Kinship.American Anthropologist, 84, 372-78.
Darley, J. M., and Batson, C.D. (1973). From Jerusalem to Jericho: A study of Situational and Dispositional Variables in Helping Behavior. Journal of Personality and Social Psychology, 27,100-108.
Ekman, P., & Friesen, W. V. (1986).A new pan-cultural facial expression of emotion. Motivation and Emotion, 10, 159-168.
Festinger, L., & Carlsmith, K. (1959).Cognitive consequences of forced compliance. Journal of Abnormal and Social Psychology, 58, 203-210.
Liljenquist, K., Zhong, C-B., & Galinsky, A.D. (2010). The Smell of Virtue: Clean Scents Promote Reciprocity and Charity. Psychological Science.doi:10.1177/0956797610361426
Mayer, J. D., & Salovey, P. (1997). What is emotional intelligence? In P. Salovey & D. J. Sluyter (Eds.), Emotional development and emotional intelligence: Educational implications (pp. 3-34). New York: Harper Collins.
Milgram, S. (1963).Behavioral Study of Obedience.Journal of Abnormal and Social Psychology, 67, 371–8.
Mischel, W. (1968).Personality and assessment. New York: Wiley.
Nisbett, R. E., & Wilson, T. D. (1977). Telling more than we can know: Verbal reports on mental processes.Psychological Review, 84, 231-259.


Πηγή: psychologytoday.com
Απόδοση -Επιμέλεια: Psychologynow.gr

Εγγραφείτε για να λαμβάνετε το newsletter μας!

Βρείτε μας στα...