Η υπερβολική χρήση των smartphones εξελίσσεται σε παγκόσμια κρίση, με τον αριθμό των χρηστών να αγγίζει τα 7,3 δισ. συσκευές. Ενώ οι επιπτώσεις στην υγεία είναι εμφανείς, η Ιαπωνία αντιμετωπίζει ένα μοναδικό πρόβλημα μοναξιάς. Η χώρα ανοίγει τον δρόμο με καινοτόμες πρωτοβουλίες για τον περιορισμό της οθόνης.
Η χρήση των έξυπνων κινητών είναι παγκόσμιο φαινόμενο που αυξάνεται ραγδαία, φτάνοντας τα 4,25 δισ. μοναδικούς χρήστες το 2024. Η εκτεταμένη παραμονή μπροστά στην οθόνη (έως 5,5 ώρες ημερησίως σε κάποιες χώρες) έχει συνδεθεί με σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως διαταραχές ύπνου, μειωμένη όραση και επιπτώσεις στη συγκέντρωση.
Στην Ιαπωνία, παρότι η μέση χρήση είναι συγκριτικά χαμηλότερη (περίπου 3 ώρες/ημέρα), παρατηρείται ένα μοναδικό παράδοξο: Όσο περισσότερο χρόνο περνούν οι Ιάπωνες με το smartphone, τόσο πιο έντονα νιώθουν μοναξιά. Αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές στη Γενιά Ζ (1997-2012). Η ψηφιακή σύνδεση, όπως φαίνεται, δεν αντικαθιστά την προσωπική επαφή, με αποτέλεσμα οι κοινωνικές σχέσεις να υποφέρουν και περίπου το 10% των μαθητών να επηρεάζονται στις σχολικές τους επιδόσεις.
Οι δύο πρωτοβουλίες της Ιαπωνίας κατά της υπερχρήσης
Αντιμέτωπη με τις κοινωνικές και γνωστικές επιπτώσεις, η Ιαπωνία υιοθετεί δύο βασικές πρωτοβουλίες με στόχο την προώθηση του αυτοελέγχου και την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων:
1. Δημοτικός «Οδηγός» για τον περιορισμό της οθόνης
Στην πόλη Τογιοάκε υιοθετήθηκε ο πρώτος δημοτικός οδηγός για τη χρήση smartphone, που απευθύνεται σε όλους τους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των ανηλίκων.
Σύσταση Χρόνου: Συνιστάται χρήση έως δύο ώρες την ημέρα, αποκλειστικά κατά τις ελεύθερες ώρες.
Ώρα Απενεργοποίησης: Προτείνεται η απενεργοποίηση των συσκευών μέχρι τις 21:00 για τα παιδιά δημοτικού και μέχρι τις 22:00 για τους εφήβους και τους ενήλικες.
Αν και το μέτρο είναι συμβουλευτικό (δεν υπάρχουν κυρώσεις), ενθαρρύνει τον οικογενειακό διάλογο και την ανάπτυξη αυτοελέγχου, ανταποκρινόμενο στην αγωνία των γονέων για εθισμένα παιδιά.
2. Εξειδικευμένο ιατρείο για την «ψηφιακή άνοια»
Μια πρωτοποριακή κίνηση είναι η ίδρυση του πρώτου εξωτερικού ιατρείου που ειδικεύεται στη λεγόμενη «ψηφιακή άνοια» στην κλινική Kanamachi Ekimae.
Στόχος: Άνθρωποι (συνήθως γύρω στα 30) που εμφανίζουν συμπτώματα παρόμοια με αυτά της άνοιας, όπως απώλεια μνήμης και μειωμένη ικανότητα επεξεργασίας πληροφοριών, λόγω της υπερβολικής έκθεσης σε ψηφιακό περιεχόμενο.
Φροντίδα: Η συμβουλευτική διεξάγεται διαδικτυακά και περιλαμβάνει λήψη ιστορικού, συμβουλές για τη διαχείριση του χρόνου και κατάλληλους τρόπους χρήσης του κινητού, καθώς και φαρμακευτική αγωγή, εφόσον κριθεί απαραίτητο.
Η κλινική τονίζει ότι 10-20 εκατ. Ιάπωνες ενδέχεται να διατρέχουν κίνδυνο, καθιστώντας την έγκαιρη διάγνωση ζωτικής σημασίας.
Η Ιαπωνία, με αυτές τις κινήσεις, ανοίγει τον δρόμο για μια πιο συνειδητή συμβίωση με την τεχνολογία, αναδεικνύοντας την ανάγκη ο σύγχρονος άνθρωπος να μάθει να ζει με τις οθόνες και όχι μέσα από αυτές.
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 242811