Θυµάµαι χαρακτηριστικά την Εύη, µια κοπέλα που, όταν γνωριστήκαµε πριν από αρκετά χρόνια, ξεκινήσαµε πολύ αβίαστα να είµαστε µαζί από την πρώτη µέρα. Μάλιστα, είχαµε πει από την πρώτη στιγµή πως δεν θα σκεφτόµαστε το µέλλον και θα ζούµε κάθε µέρα αληθινά.
Σύντομα καταλάβαµε πως ο καιρός κυλούσε πολύ γρήγορα, γιατί περνούσαµε τόσο ωραία. Μετά από σχεδόν πέντε µήνες µαζί, ένα πρωί στο αυτοκίνητο, καθώς πηγαίναµε σε µια εκδήλωση, της έδωσα ένα τρυφερό φιλί στην άκρη των χειλιών της. Εκείνη µε κοίταξε µέσα στα µάτια πολύ βαθιά και επίµονα.
Εγώ: Τι σηµαίνει αυτό το βλέµµα;
Εύη: Σκέπτοµαι πόσο θα µου έλειπε αυτό το φιλί αν χωρίζαµε.
Εγώ: Ωραίες σκέψεις κάνεις. Γιατί να σκεφτείς κάτι τέτοιο;
Εύη: Δεν ξέρω, απλώς µου ήρθε. Σκέφτοµαι τον τελευταίο καιρό πως δεν έχω µείνει µόνη. Πάω από σχέση σε σχέση.
Εγώ: Δεν καταλαβαίνω ακριβώς πού το πας. Θέλεις να µου πεις κάτι;
Εύη: Όχι, απλώς σου λέω τι σκέφτοµαι. Μερικές φορές σκέφτοµαι πως θα ήθελα να είµαι µόνη. Όχι για να κάνω σεξ µε άλλους, απλώς θα το ήθελα.
Εγώ: Άρα για να δω αν καταλαβαίνω σωστά. Θα προτιµούσες να είσαι µόνη ή µαζί µου;
Εύη: Δεν ξέρω… περνάω πολύ καλά µαζί σου, αλλά µ’ αρέσει και µόνη µου. Όταν δεν είµαι µαζί σου… δεν ξέρω, τέλος πάντων, όλα καλά.
Εγώ: Όλα καλά; Καθόλου καλά. Νοµίζεις ότι εµένα µου αρέσει να είµαι µε µια κοπέλα που δεν είναι σίγουρη αν θέλει να είναι µαζί µου;
Εύη: Μα θέλω. Δεν είπα ότι δεν θέλω. Απλώς… δεν ξέρω. Μην το κάνεις µεγαλύτερο θέµα από όσο είναι. Δεν θέλεις να είµαι ειλικρινής;
Εγώ: Ναι, εννοείται πως θέλω. Επίσης όµως θα ήθελα να συνεννοηθούµε. Μπορείς να είσαι ειλικρινής και να µου εξηγήσεις παράλληλα πώς θα πρέπει να διαχειριστώ το ότι είσαι µαζί µου και µετράς τι θα σου λείψει αν χωρίσουµε και ότι δεν ξέρεις αν προτιµάς να είσαι µόνη σου ή όχι;
Εύη: Φφφφ… Γιώργο, ας την αφήσουµε αυτή τη συζήτηση. Όλα καλά σού είπα.
Δεν µπορώ να κρύψω πόσο δυσάρεστα ήταν τα συναισθήµατά µου κατά τη διάρκεια της συζήτησης. Η καρδιά µου χτυπούσε δυνατά, σαν να υπήρχε ένας κίνδυνος. Ποιος ήταν όµως ο κίνδυνος; Το ότι έχανα τον έλεγχο; Το ότι δεν είχα το πάνω χέρι; Το ότι ίσως δεν ήταν αµοιβαίο όλο αυτό; Το ότι ερχόταν µάλλον ένα τέλος χωρίς να το θέλω και χωρίς να είναι δική µου η απόφαση; Ό,τι και να ήταν, µπορώ να παραδεχτώ ότι δεν πέρασα καθόλου ευχάριστα εκείνα τα λεπτά.
Όταν λέµε σε κάποιον πως ουσιαστικά αυτό που νιώθουµε δεν είναι τόσο δυνατό για να µας αποµακρύνει από τη σκέψη της εργένικης ζωής, τον πληγώνουµε. Είναι αληθινό όµως; Είναι. Υπάρχει άλλος τρόπος να το εκφράσουµε; Σίγουρα υπάρχει. Η ειλικρίνεια είναι όµορφο πράγµα και σίγουρα ξέρουµε καλύτερα το πού πατάµε µε τον άλλον. Ας αναλογιστούµε λίγο τι σηµαίνουν όλα αυτά. Ξεκάθαρα όποιος σκέφτεται να χωρίσει για να ζήσει την ελευθερία του δεν είναι ερωτευµένος. Αξίζει να είµαστε µε κάποιον που δεν είναι ερωτευµένος µαζί µας, ενώ είµαστε εµείς; Πόσο επικίνδυνο είναι κάτι τέτοιο για την ισορροπία µας, την ηρεµία µας, την αυτοεκτίµησή µας, την ψυχική µας υγεία;
Δυστυχώς, όταν κάποιος δεν είναι όπως πρέπει να είναι δίπλα µας, τότε ίσως πρέπει να φύγουµε εµείς. Δεν διαπραγµατευόµαστε τα συναισθήµατα και τη συµπεριφορά που µας αξίζουν. Καλύτερα να κοιτάξουµε την αλήθεια κατάµατα και να πάρουµε σωστές αποφάσεις. Θα πονέσουµε, αλλά θα το ξεπεράσουµε. Η αναλογία που πρέπει να κοιτάµε είναι η εξής: Μικρής διάρκειας πόνος για μακροχρόνια ευημερία.
Φυσικά και δεν ήταν το πρώτο σηµάδι που είχα από αυτή την κοπέλα. Είχαν τύχει περιστατικά που, ενώ ήµασταν καλά, µετά από µερικές ώρες µεταστρεφόταν σε άλλον άνθρωπο. Απόµακρη, ψυχρή, αγέλαστη. Όταν ρωτούσα αν είχε κάτι και αν µπορούσα να βοηθήσω, µου έλεγε πως όλα ήταν καλά. Αυτές οι εναλλαγές διάθεσης επηρέαζαν και τη δική µου. Δεν ήµουν µε κάποια µανιοκαταθλιπτική, οπότε ένιωθα πως κάτι δεν πήγαινε καλά πού και πού. Σαν να πολεµούσε µέσα της η σκέψη: Περνάω τέλεια µε τον Γιώργο, αλλά πώς θα περνούσα άραγε και µόνη µου; Θα ακουστεί ναρκισσιστικό αυτό που θα πω, όµως εγώ αγαπώ τόσο τον εαυτό µου, που δεν ανέχοµαι χλιαρές καταστάσεις και χλιαρά συναισθήµατα.
Αν µία σχέση µου δεν αντιλαµβάνεται συνειδητά την αξία τού να είµαστε µαζί και µπαίνω σε σύγκριση µε το να είναι χωρίς εµένα, τότε καλύτερα να προχωρήσουµε ξεχωριστά. Η αµοιβαιότητα είναι πολύ σηµαντική. Αν αφήσουµε να µας πάρει προς τα κάτω… έχει πολύ κάτω. Αυτό που έσωσε την κατάσταση είναι η προσαρµοστικότητα που εξέλιξα µε την πάροδο των χρόνων. Μόλις κατάλαβα ότι δεν µου αξίζει να µου µιλούν µε διεκπεραι ωτικό τόνο, αµέσως είπα στον εαυτό µου: «Γιώργο, σου αξίζει αυτό; Έχεις κάνει κάτι λάθος; Υπάρχει κάτι που θα µπορούσες να κάνεις καλύτερα; Είσαι χαρούµενος σε αυτή την κατάσταση; Προσπάθησες να εξηγήσεις πόσο άδικο είναι αυτό για σένα; Υπάρχουν περιθώρια να βελτιωθεί η κατάσταση;».
Όλες οι παραπάνω ερωτήσεις και άλλες τόσες µε οδήγησαν σε µία και µόνο απόφαση: Έπρεπε να αποµακρυνθώ από αυτόν τον άνθρωπο. Το αντιφατικό είναι ότι, µόλις αποµακρυνόµαστε, αλλάζει η συµπεριφορά του άλλου. Χρειάζεται να φτάσουµε σε αυτό το σηµείο για να καταλάβει το αυτονόητο; Δεν αναφέροµαι στο «δεδοµένος».
Δεν έγινα ποτέ δεδομένος. Ήταν καθαρά θέμα δικής της συμπεριφοράς, εξαιτίας ίσως τραυμάτων ή ανασφαλειών ή απλώς του ότι δεν με ήθελε αρκετά. Ναι, υπάρχει και αυτό και είναι αποδεκτό. Ίσως να της «έφυγε» πολύ νωρίτερα, ίσως να βαρέθηκε, ίσως να ήταν πιο ευτυχισμένη με κάποιον άλλον. Αυτές είναι αλήθειες, οι οποίες όμως δεν σχετίζονται με δική μας ανεπάρκεια και, όταν το αντιληφθούμε αυτό, θα μπορέσουμε να τραβήξουμε τον δρόμο μας για έναν πιο συμβατό σύντροφο, έναν πιο αμοιβαίο έρωτα.
Τελικά όµως, για να δώσουµε ένα τέλος, πρέπει να το έχουµε αποφασίσει πραγµατικά. Αν αυταπατηθούµε ή µπλοφάρουµε, θα γυρίσουµε πάλι στο µηδέν. Όταν ήµουν έτοιµος να πω πως έπρεπε να χωρίσουµε, το εννοούσα. Δεν µπλόφαρα. Μαγικά, αυτό φαίνεται πως ακτινοβολεί εκτυφλωτικά. Μόλις το άκουσε, ένιωσε πως ίσως να µην ήταν σίγουρη για όλη αυτή τη συµπεριφορά της.
[…]
Μερικές φορές απλώς αποζητάµε τόσο πολύ να µας θέλει ο άλλος, που ξεχνάµε να αναλογιστούµε πόσο τον θέλουµε εµείς. Έχω δει φίλους να κλαίνε για ανθρώπους που δεν τους θέλουν καν. Αυτό που πραγµατικά θέλουν είναι να νιώσουν επιθυµητοί… ή τουλάχιστον να µη νιώσουν την απόρριψη! Η απόρριψη όµως δεν έχει σχέση µε εµάς ή µε το ποιοι είµαστε. Δεν καθορίζει την αξία µας. Η απόρριψη ίσως είναι ένα πολύ καλό χρονικό σηµείο για αυτοπαρατήρηση. Η ψυχική µας ισορ ροπία και ανθεκτικότητα θα καθορίσει το πώς τη δεχόµαστε. Η απόρριψη δεν είναι προς εµάς και είναι µια λέξη που σχετί ζεται µε µια επιλογή του άλλου και όχι µε την παθητική έννοια της λέξης όσον αφορά εµάς.
Εάν κάποιος επιλέξει να µην είναι µαζί µας και το εκφράσει µε ειλικρίνεια, αυτό πρέπει να το εκτιµήσουµε και οφείλουµε να πράξουµε κι εµείς το ίδιο, αν και όταν βρεθούµε στην ίδια θέση. Ακόµα και η στιγµή του πόνου και της θλίψης είναι µια στιγµή που πρέπει να κοιταχτούµε καλά στον καθρέφτη και να κάνουµε την εσωτερική µας συζήτηση. Την έκανα και εγώ εκείνη τη µέρα που ήµουν µ’ έναν κόµπο στο στοµάχι, µε κλειστά φώτα και κοιτάζοντας το σκοτάδι, προσπαθώντας να καταλάβω τι σήμαινε αυτός ο πόνος για μένα.
Το απόσπασμα είναι από το βιβλίο Μέσα στο μυαλό σου, του Γιώργου Λάγιου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα στο dioptra.gr και σε όλα τα συνεργαζόμενα βιβλιοπωλεία.
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 242811