Το πιο σημαντικό πράγμα που μπορείτε να κάνετε για τον εαυτό σας όταν αντιμετωπίζετε κάποια κρίση είναι να μάθετε να κάνετε καλή χρήση του χρόνου σας. Πρέπει η πρώτη προτεραιότητα στην ατζέντα σας να είστε εσείς.
Ο καλύτερος τρόπος να το κάνετε αυτό είναι να μάθετε να λέτε «όχι». Δεν έχετε πια περιθώρια να ζείτε με την αντίληψη ότι θα χάσετε κάτι που ίσως σας αλλάξει τη ζωή αν δεν είστε παρόντες, είτε αυτό το κάτι είναι μια καινούρια ταινία που όλοι τρέχουν να δουν είτε ένας συγγενικός γάμος είτε ένα επαγγελματικό ραντεβού.
Πρέπει να συγκεντρώσετε την προσοχή σας στο γεγονός ότι βρίσκεστε μόνο εδώ, τώρα, κι ότι δεν ξέρετε τι θα φέρει το αύριο. Οι ερωτήσεις είναι στην ουσία οι ίδιες, είτε είστε απόλυτα υγιείς είτε προσπαθείτε να θεραπευτείτε: «Θέλω πραγματικά να αφιερώσω το χρόνο μου σε κάτι τέτοιο τώρα; Μήπως κάνω κακή χρήση του πολύτιμου δώρου του χρόνου, επειδή φοβάμαι ότι θα χάσω κάτι;» Κάθε φορά που βρίσκεστε αντιμέτωποι με κάποια κρίση της ζωής σας, κάντε στον εαυτό σας τις ακόλουθες ερωτήσεις:
1. Ποιοι είναι οι πιο σημαντικοί άνθρωποι στη ζωή μου;
2. Επενδύω πραγματικά το χρόνο μου στους ανθρώπους και τα πράγματα που έχουν τη μεγαλύτερη αξία για μένα, και όσον αφορά τη θεραπεία μου, και για να ζήσω μια ζωή με νόημα;
3. Αν όχι, τι είμαι διατεθειμένος να κάνω γι’ αυτό;
Αν και αυτές οι διερευνητικές ερωτήσεις μπορεί να αποκτούν ιδιαίτερη σημασία κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής περιόδου –όταν δηλαδή αντιμετωπίζετε μια κρίση που σχετίζεται με τη θεραπεία σας ή μια «πνευματική κατάσταση εκτάκτου ανάγκης» – αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα έπρεπε να τις κάνετε στον εαυτό σας σε τακτική βάση, σε όλη τη διάρκεια της ζωής σας. Μια και πρέπει να διατηρείτε την ενέργειά σας και να τη χρησιμοποιείτε συνετά, θα πρέπει να μάθετε να χρησιμοποιείτε και το χρόνο σας συνετά. Μπορεί να χρειαστεί να μειώσετε το χρόνο που περνάτε με ανθρώπους των οποίων ο προσανατολισμός και η συμπεριφορά δεν συμβιβάζονται πια με τις θεραπευτικές σας ανάγκες.
Δεν λέω ότι αν προσπαθείτε να θεραπευτείτε από τον καρκίνο ή από τα τραύματα ενός περιστατικού αιμομιξίας θα πρέπει να περνάτε το χρόνο σας μόνο με ομοιοπαθείς. Αλλά αν υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι στη ζωή σας –φίλοι, συγγενείς ή επαγγελματικοί συνεργάτες– που μιλούν και συμπεριφέρονται με αρνητικό τρόπο, που δεν σέβονται το ίδιο τους το σώμα, ή που σας ωθούν να συμπεριφέρεστε με τρόπο που δεν διευκολύνει τη θεραπεία σας, πρέπει να αναρωτηθείτε κατά πόσο μπορείτε και είναι σκόπιμο να τους συναναστρέφεστε. Το ότι κάποιος μπορεί να σας θέλει για φίλο ίσως να μην είναι αρκετά καλός λόγος για να αφιερώσετε χρόνο σ’ αυτό το πρόσωπο στη συγκεκριμένη φάση της ζωής σας.
Ούτε λέω βέβαια ότι πρέπει να κάνετε «κάτι χρήσιμο» κάθε στιγμή, ειδικά αν το «να κάνετε κάτι» παίρνει τη μορφή της πουριτανικής ψύχωσης με τη δραστηριότητα και την παραγωγικότητα. Σοφή χρήση του χρόνου σημαίνει να αφήνετε ελεύθερο χώρο για τον εαυτό σας όπου εκ πρώτης όψεως δεν θα «κάνετε» τίποτα, αλλά στην πραγματικότητα θα αφήνετε τις νέες ιδέες και συναισθήματα να βγουν στην επιφάνεια.
Αυτή η «αδράνεια» είναι η αρχή που κρύβεται και πίσω από το διαλογισμό∙ μόνο εσείς μπορείτε να επιφέρετε αυτή την αποσύνδεση του εαυτού σας από έγνοιες και ανησυχίες που γεμίζουν τη μέρα σας αποστραγγίζοντας όλη σας την ενέργεια. Υπό αυτή την έννοια, μια ασθένεια, ένα τραύμα ή μια κρίση μπορεί να γίνει μια ευκαιρία για να εξερευνήσετε τη ζωή σας με πιο αργούς ρυθμούς. Η άρνηση να κάνετε κάτι μπορεί να σημαίνει άρνηση να γεμίσετε ασχολίες μόνο και μόνο για να κάνετε κάτι. Αυτή η αρχή μπορεί επίσης να είναι και ένα χρήσιμο αντίβαρο στο δεύτερο τρόπο να ανάψετε τη φωτιά της θεραπείας.
Αλλάξτε αμέσως πορεία
Η θεραπεία είναι μια πρόκληση του παρόντος. Πολλοί άνθρωποι ξεκινούν τη θεραπεία τους εξετάζοντας κάθε πιθανό είδος αγωγής που υπάρχει. Ενώ κάνουν αυτή την έρευνα, όμως, στην πραγματικότητα δεν κάνουν τίποτα για την κατάστασή τους. Υποθέτουν ότι η γνώση με την οποία γεμίζουν το κεφάλι τους είναι, από μόνη της, μια θεραπευτική δύναμη. Πολλοί μου λένε συχνά ότι δεν είναι σίγουροι ποια θεραπευτική αγωγή είναι καλύτερη γι’ αυτούς, και μέχρι να το διαπιστώσουν αυτό, νιώθουν πιο «ασφαλείς» όσο δεν κάνουν τίποτα. Κατά τη γνώμη μου, αυτό σημαίνει ότι δεν είναι έτοιμοι να κάνουν τις απαραίτητες αλλαγές στη ζωή τους.
Βλέποντάς τους να εκλογικεύουν την ανικανότητά τους να πάρουν μια απόφαση, έχω μερικές φορές την εντύπωση ότι η ακινησία τούς επιτρέπει –τουλάχιστον προσωρινά– να διατηρούν την ψευδαίσθηση ότι δεν είναι πραγματικά άρρωστοι.
Ίσως προτιμούν να πιστεύουν ότι όλα αυτά είναι ένα κακό όνειρο από το οποίο κάποια στιγμή θα ξυπνήσουν. Αυτό το φαινόμενο συναντάται πιο συχνά σε περιπτώσεις όπου η ασθένεια βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο και δεν συνοδεύεται ακόμη από σωματικό πόνο.
Η συνεχής αναβολή της απόφασης να αλλάξουμε ταχύτητα δεν είναι απλά μια απερίσκεπτη πράξη, είναι και επικίνδυνη. Είναι πολύ πιο συνετό, και ασφαλές, να αρχίζει κανείς από οποιοδήποτε σημείο, παρά να μην κάνει τίποτα. Κάθε θετική αλλαγή είναι καλή και ενεργοποιεί ένα νέο ρεύμα ενέργειας στη ζωή σας. Ένα καινούριο βήμα, μια αλλαγή, δεν χρειάζεται να είναι μεγάλη για να είναι αποτελεσματική. Καθώς θα προχωράτε, συνεχίστε να ενδιαφέρεστε και να μελετάτε όλες τις πληροφορίες που επεκτείνουν τις γνώσεις σας γι’ αυτά που χρειάζεστε για να θεραπευτείτε.
Μια αλλαγή στον τρόπο διατροφής σας ή η υιοθέτηση ενός προγράμματος ασκήσεων είναι μια καλή αρχή. Μπορείτε να αρχίσετε να κάνετε καθημερινούς περιπάτους ή να μάθετε γιόγκα. Αν δεν βρίσκετε κανένα δάσκαλο γιόγκα, αγοράστε βιντεοκασέτες για γιόγκα και άλλες χαλαρωτικές ασκήσεις. Διαβάστε βιβλία για εναλλακτικές θεραπείες, και δοκιμάστε αμέσως μερικές από αυτές.
Αν πιστεύετε ότι έχετε ανάγκη από μια ομάδα στήριξης, επισκεφτείτε κάποιο κέντρο ολιστικής θεραπείας ή κάποιο κατάστημα υγιεινής διατροφής και ενημερωθείτε για τις υπάρχουσες ομάδες στήριξης που βρίσκονται στους καταλόγους τους ή στον πίνακα ανακοινώσεων. Αν πάλι πιστεύετε ότι ένας ψυχοθεραπευτής θα σας βοηθούσε, αναζητήστε τον κατάλληλο. Μπορείτε να κάνετε όλες αυτές τις αλλαγές ενώ θα συνεχίζετε να ενδιαφέρεστε για επιμέρους ιατρικές συμβουλές.
Κυρίως, όμως, να υπενθυμίζετε στον εαυτό σας όσο συχνά χρειάζεται ότι δεν έχετε την πολυτέλεια να πέσετε θύμα της αναβλητικής νοοτροπίας. Υπάρχει μόνο το «τώρα» στη διαδικασία της θεραπείας. Το αύριο, λένε, στην πραγματικότητα ποτέ δεν έρχεται.
Το απόσπασμα είναι από το βιβλίο Γιατί οι άνθρωποι δεν θεραπεύονται και πώς μπορούν, της Caroline Myss που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα στο dioptra.gr και σε όλα τα συνεργαζόμενα βιβλιοπωλεία.
