PsychologyNow Team

Τα τρία βασικά είδη αυτεπίγνωσης και πώς να τα αναπτύξετε

Τα τρία βασικά είδη αυτεπίγνωσης και πώς να τα αναπτύξετε

PsychologyNow Team
άνθρωπος που κοιτάζει τον εαυτό του με αυτεπίγνωση

Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν περιεργάζονται ιδιαίτερα την αυτεπίγνωσή τους. Ωστόσο, το «γνώθι σ' αυτόν» είναι μια απαραίτητη προϋπόθεση για να μπορούμε να γίνουμε ευτυχισμένοι, υγιείς και δυνατοί.


Πώς μπορείτε να αναζητήσετε αυτό που πραγματικά θέλετε, να κάνετε επιλογές που θα σας φέρουν ευχαρίστηση και να πάρετε αποφάσεις που να είναι ευεργετικές για σας, εάν δεν είστε σίγουροι τι θέλετε, τι σας ευχαριστεί ή τι χρειάζεστε; Μπορείτε να γνωρίσετε αυτά τα σημαντικά προσωπικά χαρακτηριστικά μέσω της παρατήρησης του εαυτού σας.

Τα τρία βασικά είδη αυτεπίγνωσης:

1. Φυσική
Η φυσική αυτεπίγνωση αφορά στη γνώση του σώματός σας και τι χρειάζεται για να είναι υγιές και δυνατό, όπως ο ιδανικός χρόνος ύπνου, η ποσότητα και το είδος του φαγητού, η ξεκούραση, η αναψυχή και η άσκηση που χρειάζεστε. Σημαίνει, επίσης, ότι πρέπει να αντιλαμβάνεστε τα μηνύματα που σας στέλνει το σώμα σας όταν κάτι δεν πάει καλά ή για το τι χρειάζεται.

2. Σχεσιακή
Πώς σας βλέπουν και σας βιώνουνοι άλλοι; Ποιες είναι οι δυνάμεις, οι αδυναμίες, τα τρωτά σημεία και τα ελαττώματά σας στις σχέσεις σας; Η επίγνωση των συνηθειών, των αξιών σας και ο τρόπος με τον οποίο σχετίζεστε τους με άλλους σάς δίνει τη δυνατότητα να διαχειριστείτε τις δικές σας αντιδράσεις, καθώς και να αντιληφθείτε τις αντιδράσεις των άλλων απέναντί σας.

3. Συναισθηματική
Αυτό είναι το πιο σημαντικό είδος αυτεπίγνωσης. Αφορά στη δυνατότητα να παρατηρείτε τον εαυτό σας όταν βιώνετε ένα συναίσθημα και να είστε σε θέση να προσδιορίζετε τι δείχνει αυτό το συναίσθημα. Για παράδειγμα, γνωρίζοντας πότε νιώθετε θυμωμένοι, πληγωμένοι ή μόνοι, θα μπορείτε να δίνετε βάση στα συναισθήματά σας και να τα αξιοποιείτε για να σας κινητοποιήσουν, να σας δώσουν πληροφορίες, να σας καθοδηγήσουν και να εμπλουτίσουν τη γνώση σας.

Η γνώση του εαυτού μας και συγκεκριμένα η φυσική, σχεσιακή και συναισθηματική επίγνωση, μπορεί να μας αποφέρει σημαντικά οφέλη. Έρευνες ψυχολόγων δείχνουν ότι οι άνθρωποι που δαπανούν χρήματα σε πράγματα που ταιριάζουν καλύτερα στις προσωπικότητές τους, είναι περισσότερο ευτυχισμένοι, ανεξάρτητα από το ποσό που δαπανούν.

Η υψηλή συναισθηματική αυτεπίγνωση βελτιώνει συνολικά την υγεία. Σύμφωνα με έρευνες, οι άνθρωποι που έχουν μεγαλύτερη επίγνωση του των σκέψεων και των συναισθημάτων τους στο παρόν, έχουν χαμηλότερο ΔΜΣ (δείκτη μάζας σώματος), χαμηλότερη γλυκόζη νηστείας, καπνίζουν λιγότερο και παρουσιάζουν υψηλότερα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας.

Είναι αλήθεια ότι μερικοί άνθρωποι έχουν υψηλότερα επίπεδα φυσικής αυτεπίγνωσης. Ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια στην αυτογνωσία προέρχεται από την παιδική ηλικία. Οι άνθρωποι που μεγάλωσαν σε μια οικογένεια όπου τα συναισθήματά τους αγνοούνταν ή αποθαρρύνονταν από τους γονείς τους, τείνουν και οι ίδιοι να αγνοούν τα συναισθήματα και τις συναισθηματικές τους ανάγκες και προσπαθούν να τα κάνουν να εξαφανιστούν. Αυτός είναι ο ορισμός της συναισθηματικής παραμέλησης στην παιδική ηλικία.

Όσοι μεγάλωσαν βιώνοντας συναισθηματική παραμέληση στην παιδική ηλικία, περνούν την ενήλικη ζωή τους χωρίς να γνωρίζουν ότι καταπνίγουν μία ζωτικής σημασίας δεξιότητά τους: τη φυσική πηγή των συναισθημάτων με την οποία συνδεόμαστε από τη γέννησή μας.

Μία ζωή χωρίς πλήρη πρόσβαση στα δικά σας συναισθήματα, μπορεί να σας δημιουργήσει μία αίσθηση κενότητας και ματαιότητας. Όταν τα συναισθήματά καταπιέζονται, ίσως να στερείστε το νόημα που σας κρατά συνδεδεμένους με το σώμα σας και που σας βοηθά να ενισχύετε τις σχέσεις σας και την ενέργειά σας. Μπορεί να καταλήξετε να αισθάνεστε αποσυνδεδεμένοι από τον εαυτό σας και τη ζωή σας και σταδιακά αυτός θα καταστεί να γίνει ο νέος τρόπος ζωής σας.

Πώς να αυξήσετε την αυτεπίγνωσή σας

1. Ξεκινήστε να σκέφτεστε ότι πρέπει να προσέχετε το σώμα σας.
Δώστε προσοχή στις καθημερινές ανάγκες του σώματός σας και συλλέξτε πληροφορίες. Πόσες ώρες ύπνου χρειάζεται ιδανικά; Ποιες τροφές το κάνουν να αισθάνεται καλύτερα; Από ποια είδη άσκησης προσλαμβάνει την απαιτούμενη ενέργεια; Δώστε προσοχή στις απαντήσεις σας, καταγράψτε τες και δοκιμάστε να ζήσετε σύμφωνα με αυτές.

2. Δώστε μεγαλύτερη προσοχή στην ανατροφοδότηση που λαμβάνετε από τους ανθρώπους που σας γνωρίζουν καλύτερα.
Οι άνθρωποι γύρω σας μπορεί να έχουν παρατηρήσει περισσότερα για εσάς απ’ ό, τι εσείς οι ίδιοι για τον εαυτό σας. Μπορεί να μην διαθέτετε πολύτιμες πληροφορίες για το πώς σας βλέπουν οι άλλοι, ειδικά αν αυτό είναι ένα θέμα που δεν έχετε σκεφτεί μέχρι τώρα. Δίνοντας προσοχή στον τρόπο με τον οποίο αντιδρούν οι άλλοι απέναντί σας και σε αυτά που σας λένε, μπορείτε να συγκεντρώσετε και να καταγράψετε πολλά χρήσιμα στοιχεία για το πώς σας αντιλαμβάνονται οι άλλοι και πώς συμπεριφέρεστε στις σχέσεις σας.

3. Ξεκινήστε να δίνετε μεγαλύτερη προσοχή σε αυτά που αισθάνεστε.
Αυτός είναι ο πιο σημαντικός τρόπος για να αναπτύξετε την αυτεπίγνωσή σας. Εάν μεγαλώσατε έχοντας μάθει να παραμελείτε τα συναισθήματά σας, ίσως συνεχίζετε και εσείς οι ίδιοι να τα παραμελείτε. Η επίγνωση των συναισθημάτων σας αφορά στο να γνωρίσετε τη βαθύτερη προσωπική και βιολογική έκφραση του ποιοι είστε.

Έχοντας μεγαλύτερη επίγνωση του σώματός σας, των σχέσεων και των συναισθημάτων σας, αποτελεί έναν θαυμάσιο τρόπογια να κάνετε ουσιαστικές αλλαγές στη ζωή σας. Γνωρίζοντας ποιοι είστε, τι χρειάζεστε, τι αισθάνεστε και πώς επηρεάζετε τους άλλους, σας βοηθάτε σταδιακά να αισθανθείτε περισσότερο δυνατοί, ικανοποιημένοι, συνδεδεμένοι και ζωντανοί.


Ματρώνη Τζατζαδάκηteam

 

Πηγή: blogs.psychcentral.com
Απόδοση: Ματρώνη Τζατζαδάκη, Φιλόλογος-Γλωσσολόγος, Φοιτήτρια Ψυχολογίας ΑΠΘ
Επιμέλεια: PsychologyNow.gr

 

Κάντε like στην σελίδα μας στο Facebook 
Ακολουθήστε μας στο Twitter 

Εγγραφείτε για να λαμβάνετε το newsletter μας!

Βρείτε μας στα...