Μαριάνθη Σπουργίτη

Ενδοοικογενειακή βία και σεξουαλική κακοποίηση των παιδιών

Ενδοοικογενειακή βία και σεξουαλική κακοποίηση των παιδιών

Μαριάνθη Σπουργίτη
ενδοοικογενειακή βία σεξουαλική κακοποίηση παιδιά

Σε προηγούμενο άρθρο μου, έγινε λόγος για την ενδοοικογενειακή βία, κάθε μορφή βίας, σωματική, λεκτική, ψυχολογική κ.τ.λ., η οποία ασκείται από ένα μέλος της οικογένειας στα υπόλοιπα, και την παιδική σωματική κακοποίηση.


Ένα άλλο είδος βίας είναι η σεξουαλική κακοποίηση. Με τον όρο παιδική σεξουαλική κακοποίηση εννοούνται όλα τα είδη σεξουαλικής δραστηριότητας μεταξύ ενηλίκων, όταν πραγματοποιούνται στα παιδιά, αλλά και δραστηριότητες χωρίς άγγιγμα, όπως το να ενθαρρύνει κανείς το παιδί να παρακολουθεί σεξουαλικές πράξεις.

Ο πραγματικός αριθμός των περιστατικών σεξουαλικής κακοποίησης είναι πολύ δύσκολο να υπολογιστεί, καθώς η ντροπή και ο φόβος εμποδίζουν τα παιδιά από τονα μιλήσουν. Οι περισσότεροι ερευνητές διεθνώς, συμφωνούν ότι περίπου 1 στις 4-5 γυναίκες και 1 στους 6-7 άνδρες έχουν υποστεί κάποιας μορφής σεξουαλική κακοποίηση μέχρι την ενηλικίωσή τους, ενώ 3 στα 4 παιδιά δε θα μιλήσουν ποτέ για αυτήν. Πάνω από το 90% των ατόμων που κακοποιούν παιδιά είναι άτομα γνωστά στο παιδί, είτε από το άμεσο, είτε από το έμμεσο οικογενειακό του περιβάλλον όπως φίλοι, γείτονες, επαγγελματίες που ασχολούνται με παιδιά κ.α. Ένα μεγάλο ποσοστό των δραστών είναι έφηβοι και νεαροί ενήλικες.

Τα παιδιά συνήθως σιωπούν, γιατί οι δράστες ίσως τα έχουν απειλήσει ότι θα τα βλάψουν ή τα έχουν κατηγορήσει ότι τα ίδια προκάλεσαν την κακοποίηση. Πολλές φορές, μάλιστα, φοβούνται ότι θα διαλυθεί η οικογένειά τους, αν μιλήσουν ή δεν γνωρίζουν ότι έχουν το δικαίωμα να πουν ΌΧΙ σε κάποιο άγγιγμα. Για αυτό, θα πρέπει οι ενήλικες να επαγρυπνούν για τις άμεσες ενδείξεις της κακοποίησης, όπως:

  • Σωματικά προβλήματα: ευαισθησία, μώλωπες, πόνος στην στοματική ή γενετική περιοχή, δυσκολία να καθίσει.
  • Εφιάλτες, δυσκολία και τρόμος στον ύπνο, κούραση, τικ, τραύλισμα, ξαφνική ανορεξία ή βουλιμία.
  • Παλινδρόμηση σε συμπεριφορές μικρότερης ηλικίας π.χ. πιπίλισμα του δαχτύλου, ενούρηση κατά την διάρκεια της νύχτας.
  • Απρόσμενες αλλαγές στην διάθεση, όπως κατάθλιψη, απόσυρση, μυστικοπάθεια, απομόνωση. Φόβος για συγκεκριμένα άτομα ή τοποθεσίες, ξαφνική ντροπαλότητα.
  • Απομάκρυνση από γονείς και φίλους. Φοβάται να βγει από το δωμάτιο ή το σπίτι.
  • Ανεξήγητη γνώση σεξουαλικών θεμάτων για την ηλικία του, η οποία εκδηλώνεται μέσα από ακατάλληλη σεξουαλική δραστηριότητα με παιχνίδια, κούκλες ή αντικείμενα και κατοχή νέων ενήλικων λέξεων για μέρη του σώματος ή σεξουαλικές δραστηριότητες. Ζωγραφιές που επιδεικνύουν σεξουαλικές πράξεις.
  • Ντροπή για το σώμα. Δεν θέλει να γδύνεται ή να αλλάζει ρούχα μπροστά σε άλλους. Αρχίζει να αγγίζει τον εαυτό του ή ενήλικους και άλλα παιδιά με ακατάλληλο τρόπο. Δεν θέλει να συμμετέχει σε εκδρομές, στην γυμναστική, στο παιχνίδι, σε ομαδικές δραστηριότητες κ.τ.λ. με άλλα παιδιά.
  • Δείχνει εμμονή για έναν καινούριο, μεγαλύτερο “φίλο” και κατέχει ξαφνικά αδικαιολόγητα χρήματα ή δώρα.

Πως μπορείτε, όμως, να προστατέψετε τα παιδιά από την σεξουαλική κακοποίηση;

Εκπαιδεύστε τα παιδιά στο δικαίωμά τους να λένε ΌΧΙ και ότι ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΠΟΤΕ να κρατούν κανένα μυστικό για αγγίγματα και αγκαλιές. Πείτε τους ότι πρέπει να μιλήσουν και ότι εσείς δεν θα τους θυμώσετε. Μάθετέ τους ότι το σώμα τους, τους ανήκει και ότι κανείς δεν έχει δικαίωμα να τα αγγίζει με τρόπο που τους είναι άβολος. Αναπτύξτε μια σχέση ανοιχτής εμπιστοσύνης. Να ακούτε πάντα τους φόβους και τις ανησυχίες τους. Είναι κρίσιμης σημασίας να πιστέψετε το παιδί, γιατί αν δεν το κάνετε πολύ πιθανόν να μην ξαναδοκιμάσει να σας ανοιχτεί. Σήμερα, υπάρχουν στο εμπόριο πολλές εκπαιδευτικές ταινίες, για παιδιά διαφόρων ηλικιών, που εξηγούν τι είναι σεξουαλική κακοποίηση και πως να προφυλαχθούν από αυτήν.

Αν υποπτεύεστε ότι κάποιος συγγενής κακοποιεί ένα παιδί, είναι σημαντικό να μιλήσετε για την κατάσταση παρά να αψηφήσετε την ανησυχία σας και να ανακαλύψετε αργότερα ότι όντως συνέβαινε κάτι τέτοιο. Δεν θα πρέπει να αφήσετε την αγάπη σας για το δράστη ή την ντροπή για το “τι θα πει ο κόσμος;” ή το φόβο “μην χαλάσουμε τις σχέσεις μας” να σας εμποδίσει από το να ζητήσετε βοήθεια από κάποιον ειδικό επαγγελματία. Θα πρέπει να είστε πολύ προσεκτικοί και να μην αφήνετε τα παιδιά με κάποιον για το οποίο έχετε επιφυλάξεις.

Ενήλικες που έχουν κακοποιηθεί σεξουαλικά ως παιδιά

Η παιδική σεξουαλική κακοποίηση δεν επηρεάζει μόνο την παιδική ηλικία. Πολλοί ενήλικες που είχαν κακοποιηθεί σεξουαλικά ως παιδιά, περνούν ολόκληρη την ζωή τους φέρνοντας το εσωτερικό τραύμα, το οποίο συνεχίζει να τους προκαλεί πόνο και να δημιουργεί εμπόδια στην ζωή τους. Είναι σημαντικό για τους ενήλικες που έχουν κακοποιηθεί ως παιδιά να αναζητήσουν θεραπευτική βοήθεια, ώστε να μπορέσουν να βοηθήσουν τους εαυτούς τους αλλά και να γίνουν πιο αποτελεσματικοί ως γονείς.

 

Ο κανόνας των εσωρούχων

Μπορείτε να μάθετε περισσότερα σχετικά με τα μέτρα πρόληψης και προστασίας μέσω της ιστοσελίδας www.coe.int/t/dg3/children/1in5/

Κάντε like στην σελίδα μας στο Facebook 
Ακολουθήστε μας στο Twitter 

Εγγραφείτε για να λαμβάνετε το newsletter μας!

Βρείτε μας στα...