Μήπως η σύγχρονη αγορά εργασίας δεν φτιάχτηκε για εσένα; Αν είσαι βραδινός τύπος, η εξάντληση που νιώθεις δεν είναι τεμπελιά. Νέα έρευνα αποκαλύπτει γιατί τα «νυχτοπούλια» δυσκολεύονται διπλά να αποσυμπιεστούν από τη δουλειά, αυξάνοντας τον κίνδυνο για άγχος και κατάθλιψη.
Ζούμε σε μια κοινωνία φτιαγμένη για εκείνους που ξυπνούν με την αυγή. Για τους ανθρώπους όμως που ο βιολογικός τους ρυθμός τούς θέλει ενεργούς αργά το βράδυ, τα γνωστά «νυχτοπούλια», το καθημερινό ξυπνητήρι συχνά σηματοδοτεί έναν αόρατο, εξαντλητικό αγώνα.
Δεν πρόκειται απλώς για νύστα, αλλά για μια βαθύτερη δυσκολία να βρουν ισορροπία ανάμεσα στις επαγγελματικές απαιτήσεις και την προσωπική τους ζωή.
Νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Sleep Health ρίχνει φως σε αυτό το βίωμα, αποδεικνύοντας ότι οι έντονα βραδινοί τύποι εμφανίζουν σημαντικά συχνότερα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης σε σύγκριση με τους πρωινούς.
Το τίμημα της ελλιπούς αποφόρτισης
Εξετάζοντας 2.266 εργαζόμενους στη Φινλανδία, οι ερευνητές διερεύνησαν πώς ο κιρκάδιος ρυθμός αλληλεπιδρά με την καθημερινή επαγγελματική πραγματικότητα.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι για τα άτομα που λειτουργούν καλύτερα τις βραδινές ώρες, η δουλειά συχνά «ξεχειλίζει» στον ελεύθερο χρόνο, δυσχεραίνοντας την ουσιαστική αποκατάσταση.
Η δυσκολία αυτή στην αποσυμπίεση μετά το ωράριο και το συνεχές χάσμα μεταξύ βιολογικού και κοινωνικού ρολογιού αποδείχθηκαν καθοριστικοί παράγοντες για την εκδήλωση αγχωδών διαταραχών.
Αν και οι βραδινοί τύποι τείνουν συχνά να υιοθετούν λιγότερο υγιεινές συνήθειες, η έρευνα έδειξε ότι το έλλειμμα ισορροπίας ζωής-εργασίας παραμένει ο βασικός παράγοντας ψυχικής επιβάρυνσης.
Προς έναν πιο συμπεριληπτικό εργασιακό χώρο
«Η κατανόηση αυτών των μηχανισμών μάς επιτρέπει να στοχεύσουμε με ουσιαστικά μέτρα σε όσους έχουν πραγματικά ανάγκη, μειώνοντας τις ανισότητες στον χώρο εργασίας», επισημαίνει η επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας Ilona Merikanto.
Το να είσαι νυχτοπούλι δεν αποτελεί προσωπικό ελάττωμα, αλλά μια φυσική βιολογική παραλλαγή.
Όταν οι χώροι εργασίας αναγνωρίσουν τη διαφορετικότητα των εσωτερικών μας ρολογιών και προσφέρουν ευελιξία, η ανάγκη για επιβίωση θα δώσει τη θέση της στην πραγματική ευημερία.
Έρευνα: Ilona Merikanto et al, The role of recovery from work and work-life spillover in the association between chronotype and mental health problems: A population-based study, Sleep Health (2026). DOI: 10.1016/j.sleh.2026.03.001
Επιμέλεια: PsychologyNow.gr
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 242811