PsychologyNow Team

10 σκέψεις για το τι είναι και τι δεν είναι η ψυχοθεραπεία

10 σκέψεις για το τι είναι και τι δεν είναι η ψυχοθεραπεία

PsychologyNow Team

Ποια είναι η άποψη σας για την θεραπεία ή την συμβουλευτική ; Μήπως τη θαυμάζετε, την αποδέχεστε ή αισθάνεστε ευγνώμονες για αυτή; Ή μήπως την αγνοείτε, την αποδοκιμάζετε, ή τη μισείτε; Αν ναι, γιατί; 


Ήταν ο τύπος της θεραπείας που λάβατε; Ο τύπος των άλλων θεραπευόμενων που συναντήσατε περιμένοντας στην αίθουσα αναμονής; Ήταν το διοικητικό προσωπικό ή η δυνατότητα για ευέλικτα ραντεβού; Ήταν ο/η θεραπευτής/τρια ή ή η σχολή της σκέψης του/της (δηλαδή, το θεραπευτικό του/της βλέμμα);

Δυστυχώς, πολλοί άνθρωποι παρερμηνεύουν τι είναι η θεραπεία ή τι πρέπει να προσφέρει. Εξαιτίας αυτού, οι θεραπευόμενοι  εγκαταλείπουν τη θεραπεία, όταν δεν πληρούνται οι υπερβολικά υψηλές προσδοκίες τους. Για άλλους ανθρώπους, ο θεραπευτής ή το προσωπικό του γραφείου δεν ανταποκρίθηκαν έτσι όπως θα έπρεπε. Αυτό το άρθρο θα συζητήσει τι είναι η θεραπεία (και τι πρέπει να είναι) και τι δεν είναι.

Για πολλούς ανθρώπους, η θεραπεία μπορεί να είναι μια κατάσταση που προκαλεί άγχος σε ολους τους εμπλεκόμενους. Τα μέλη της οικογένειας, οι φίλοι και οι σύζυγοι συχνά αποφεύγουν τη θεραπεία για πολλούς λόγους, αλλά ο κύριος λόγος, τουλάχιστον από την εμπειρία μου, ήταν πως  «εμείς δεν ταιριάζουμε».

Είχα θεραπευόμενους που ήρθαν στο γραφείο μου για θεραπεία και διαμαρτυρήθηκαν για τις προηγούμενες εμπειρίες τους. Η απογοήτευσή τους ήταν συχνά δικαιολογημένη. Σε πολλές περιπτώσεις, οι θεραπευόμενοι είτε αποσύρθηκαν από τη θεραπεία επειδή ήταν μπερδεμένοι ή δεν αισθάνθηκαν μια σύνδεση, αρνήθηκαν να επιστρέψουν τα τηλεφωνήματα μετά τη πρώτη ή τη δεύτερη συνεδρία ή θα έρχονταν στη θεραπεία, αλλά θα αρνούνταν να συμμετάσχουν αυθεντικά (κυρίως όταν οι γεωγραφικές επιλογές για άλλες υπηρεσίες ήταν λίγες).

Σε άλλες περιπτώσεις, οι θεραπευόμενοι  θα παρατούσαν τη θεραπεία για προσωπικούς λόγους (δηλαδή, δεν ήταν σε θέση να δεχθούν μια διάγνωση), από αλαζονεία (δηλαδή, “εγώ δεν χρειάζομαι θεραπεία, επειδή δεν είμαι άρρωστος”), ή εξαιτίας μιας αμυντικής στάσης του τύπου  “πώς μπορείτε να πείτε κάτι για μένα όταν με έχετε γνωρίσει μόνο για 1 μέρα; “. Τρόποι σκέψης, συμπεριφορές, αμυντικότητα, μια αδυναμία ή απροθυμία να αλλάξει  κανείς ή η κακή θεραπεία είναι συχνά λόγοι για τους οποίους η θεραπεία αποτυγχάνει.

Λόγω των παρελθοντικών αρνητικών εμπειριών ή από περιγραφές άλλων, οι περισσότεροι άνθρωποι δυσκολεύονται να καταλάβουν τι είναι και τι δεν είναι η θεραπεία. Οι άνθρωποι, έχουμε την τάση να εκχωρούμε νόημα σε καταστάσεις με βάση τις προηγούμενες εμπειρίες μας. Σπάνια εξετάζουμε άλλες προοπτικές εάν οι προηγούμενες εμπειρίες μας, μας κάνουν πολύ φοβισμένους  για να προσπαθήσουμε ξανά. Ως αποτέλεσμα, οι θεραπευόμενοι  θα εγκαταλείψουν και δεν θα ζητήσουν ποτέ ξανά τη θεραπεία.

Πολλά παιδιά, έφηβοι και ενήλικες αποφεύγουν τη θεραπεία λόγω της αντίληψης τους  για τη θεραπεία ότι είναι είτε ανακριβής ή μη ρεαλιστική. Έχω παραθέσει μερικές σκέψεις για το τι είναι και τι δεν είναι η θεραπεία.

Τι πρέπει να είναι η θεραπεία:

1. Μια συνεργασία 

Όταν ένας θεραπευόμενος εισέρχεται στη θεραπεία, ειδικά για πρώτη φορά, είναι σημαντικό ο θεραπευτής να εξηγήσει τι θα συνεπάγεται η θεραπεία και πώς ο θεραπευόμενος θα πρέπει να αντιληφθεί τη θεραπεία. Η θεραπεία θα πρέπει να περιλαμβάνει ορισμένα στοιχεία της ομαδικής εργασίας κατά τα οποία ο θεραπευόμενος θα αισθάνεται αρκετά άνετα για να κάνει ερωτήσεις, να συζητά με σεβασμό τη διάγνωσή του (και να την αμφισβητεί αν δεν καταλαβαίνει γιατί έχει διαγνωστεί με κάτι) και να μάθει όχι μόνο για τον ίδιο αλλά και για τους ανθρώπους στη ζωή  του.

Ένας θεραπευτής, ωστόσο, εξακολουθεί να κατέχει εξουσία με κάποιο τρόπο (δηλαδή, εξουσία για να κάνει μια διάγνωση και να την αλλάξει κατά το δοκούν, να κάνει παραπομπές σε άλλα είδη θεραπειών, να συζητά τον ιατρικό φάκελο τους με άλλους παρόχους με τη συγκατάθεση από τον θεραπευόμενο , κλπ). Η θεραπεία δεν πρόκειται να είναι 100% «ομαδική εργασία», αλλά θα πρέπει να περιλαμβάνει τα στοιχεία της ομαδικής εργασίας.

2. Διερευνητική 

Οι θεραπευόμενοι θα πρέπει πάντα να αισθάνονται σαν να μαθαίνουν κάτι καινούργιο για τον εαυτό τους και τους άλλους. Κατά την εργασία με ενήλικες (σε προηγούμενα πλαίσια), βρήκα ότι το έργο μου  ισχυροποιήθηκε  όταν ο θεραπευόμενος έκανε ερωτήσεις, μοιραζόταν ιδέες μαζί μου, και συζητούσε ανοιχτά τις προκλήσεις και την προοπτική του για κάτι. Οι θεραπευόμενοι δεν θα πρέπει να αισθάνονται την ανάγκη να αποκρύπτουν πληροφορίες από το θεραπευτή.

3. Υποστηρικτική 

Η θεραπεία θα πρέπει να είναι υποστηρικτική, ανοιχτή, και διερευνητική. Ο θεραπευτής θα πρέπει να αισθάνεται άνετα να κάνει ερωτήσεις στο θεραπευόμενο και ο θεραπευόμενος θα πρέπει να αισθάνεται μια υποστήριξη στη θεραπεία του. Χωρίς την υποστήριξη και τις ερωτήσεις, η θεραπεία είναι πιθανό να παραμείνει σε ακινησία. Καμία πρόοδος δεν μπορεί να γίνει.

4. Ίση αλλά με επαγγελματικά όρια

Όπως προαναφέρθηκε, ένας θεραπευτής έχει εξουσία πάνω στον θεραπευόμενο , αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ο θεραπευτής θα πρέπει να κάνει κατάχρηση της εξουσίας του. Θα πρέπει να υπάρχουν όρια γύρω από το τι μπορεί ή δεν μπορεί να συζητηθεί, e-mail επικοινωνίας, εργάσιμες ώρες, τηλεφωνήματα, προγραμματισμός των συνεδριών, κλπ. Οι  θεραπευόμενοι πρέπει να αισθάνονται τον σεβασμό από το θεραπευτή τους, παρότι ο θεραπευτής οφείλει να υπενθυμίσει στον θεραπευόμενο τα όρια του ή της.

5. Αυθεντική

Είμαι της πεποίθησης ότι η υγιής θεραπεία περιλαμβάνει όλα τα παραπάνω συμπεριλαμβανομένου ενός θεραπευτή ο οποίος θα συμφωνεί και θα διαφωνεί όταν είναι απαραίτητο. Ένας θεραπευτής που κάθεται σιωπηλά και γνέφει κατα τη διάρκεια της συνεδρίας και αποφεύγει να κάνει προτάσεις στον θεραπευόμενο , δεν μπορεί να είναι ένας καλός θεραπευτής. Ας το παραδεχτούμε. Πολλοί θεραπευόμενοι θέλουν συγκεκριμένες απαντήσεις, όταν έρχονται σε θεραπεία και πολλοί ζητούν προτάσεις. Ο θεραπευτής πρέπει να είναι σε θέση να είναι ειλικρινής και να προωθήσει την ανάπτυξη μιας υγιούς σχέσης.

Τι δεν θα πρέπει να είναι η θεραπεία:

1. Ένας διαγωνισμός

Οι θεραπευόμενοι δεν θα πρέπει να αισθάνονται σαν να βρίσκονται σε ανταγωνισμό με τον θεραπευτή τους ή το αντίστροφο. Ο θεραπευτής πρέπει να είναι ταπεινός και γεμάτος αυτοπεποίθηση και όχι ανταγωνιστικός με έναν θεραπευόμενο, λόγω του φθόνου. Είτε το πιστεύετε είτε όχι, έχω δει τέτοιες περιπτώσεις και αυτό θα πρέπει να σταματήσει.

2. Αμυντική

Είναι πολύ πιθανό ότι ένας θεραπευτής θα «πατήσει κουμπιά» σε έναν θεραπευόμενο (για οποιοδήποτε λόγο) και ο θεραπευόμενος θα θυμώσει ή θα λάβει αμυντική θέση. Η θεραπεία περιλαμβάνει πολλά συναισθήματα, σκέψεις και συμπεριφορές. Μερικοί θεραπευτές πατούν μερικά κουμπιά των θεραπευόμενων που πρέπει να πατηθούν και ο θεραπευόμενος τρέχει συχνά μακριά προσβεβλημένος, θυμωμένος ή με διάθεση εκδίκησης. Αλλά εάν ένας θεραπευτής δεν σας σέβεται, ίσως θα πρέπει να αποχωρήσετε.

3. Εκμεταλλευτική

Μια σχέση θεραπευτή-θεραπευόμενου  στην οποία νιώθετε ότι σας χρησιμοποιεί ή είστε θύμα εκμετάλλευσης, είναι κάτι που δεν πρέπει ποτέ να συμβεί. Δεν υπάρχει καλός τρόπος για να δούμε εάν χειραγωγείστε από το θεραπευτή σας, ακόμα κι αν αισθάνεστε ότι ελκύεστε από εκείνον ή ότι βρίσκεστε «κοντά του». Ένας θεραπευτής ο οποίος ζητά από τον θεραπευόμενο να κάνει κάτι που θα μπορούσε να θεωρηθεί ακατάλληλο ή χειραγώγηση, δεν είναι ένας καλός θεραπευτής. Απομακρυνθείτε.

4. Αποπνικτική

Είναι πιθανό, λόγω των αισθημάτων άρνησης ή φόβου, ο θεραπευόμενος να τελειώσει τη θεραπεία, επειδή δεν ήταν έτοιμος να δεχτεί την αλήθεια. Είναι αναπόφευκτο ότι ένας θεραπευτής θα συναντήσει αρκετούς τουλάχιστον θεραπευόμενους σαν αυτόν. Δυστυχώς, αυτοί οι θεραπευόμενοι θα πουν ότι «η θεραπεία μου δημιουργούσε την αίσθηση της ασφυξίας». Αλλά υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες ένας θεραπευτής ή το γραφείο του θεραπευτή μπορεί να κάνει έναν θεραπευόμενο να αισθάνεται ένοχος για τον εκ νέου προγραμματισμό, την ακύρωση, ή τη μετακίνηση σε άλλο θεραπευτή. Αυτό δεν πρέπει να συμβεί.

5. Βίαιη

Αν δεν σας αρέσει η θεραπεία σας, προχωρήστε στον επόμενο. Κανείς θεραπευτής δεν πρόκειται να είναι σε θέση να τους βοηθήσει όλους. Είναι απίθανο. Αν δεν σας αρέσει η σύνδεση ή απλά δεν «αισθάνεσθε άνετα», προχωρήστε στον επόμενο. Ακολουθήστε το πρωτόκολλο για τον τερματισμό της θεραπείας με αυτό το θεραπευτή και προχωρήστε.

Ποια ήταν η εμπειρία σας με τη θεραπεία;

Υπάρχουν διαφορετικά είδη θεραπείας και διαφορετικές σχολές σκέψης (δηλαδή, θεραπευτικά βλέμματα, τεχνικές και νοοτροπίες σχετικά με το τι οδηγεί σε ανθρώπινα προβλήματα) και η εύρεση του σωστού θεραπευτή μπορεί να διαρκέσει μερικές δοκιμές. Κάποιοι άνθρωποι, ενδεχομένως ποτέ να μην βρουν ένα καλό θεραπευτή ή κάπου που θα «ταιριάξουν» και συχνά απομακρύνονται και τα παρατάνε.

 

the therapy network logo

 

Επισκεφθείτε το TherapyNetwork.eu και παρακολουθήστε επιμορφωτικές συνεδρίες με τους πιο γνωστούς θεραπευτές να διδάσκουν την τέχνη της ψυχοθεραπείας.

 


Πηγή: psychcentral. com
Απόδοση – Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Μπλέτσος, Ψυχολόγος – Υποψ. Διδάκτωρ Παντείου Πανεπιστημίου

Κάντε like στην σελίδα μας στο Facebook 
Ακολουθήστε μας στο Twitter 

Εγγραφείτε για να λαμβάνετε το newsletter μας!

Βρείτε μας στα...