Το DSM, το θεμελιώδες εγχειρίδιο που αποκαλείται η «βίβλος» της ψυχιατρικής, βρίσκεται στα πρόθυρα μιας ιστορικής μεταμόρφωσης. Η στροφή προς τα βιολογικά δεδομένα και η εγκατάλειψη των άκαμπτων κατηγοριών υπόσχονται να αλλάξουν ριζικά τον τρόπο που διαγιγνώσκεται η ψυχική ασθένεια.
Ένα τεράστιο βιβλίο αναφοράς για τις παθήσεις της ψυχικής υγείας, γνωστό ως η «βίβλος» της ψυχιατρικής, πρόκειται να αλλάξει.
Η πέμπτη και τρέχουσα έκδοση του Διαγνωστικού και Στατιστικού Εγχειριδίου Ψυχικών Διαταραχών (DSM) απαριθμεί σχεδόν 300 διακριτές παθήσεις. Ωστόσο, αυτό το λεξικό διαταραχών αποτελεί εδώ και καιρό σημείο έντονων επικρίσεων—ιδιαίτερα όσον αφορά τον τρόπο ταξινόμησης των ψυχικών ασθενειών, ο οποίος, σύμφωνα με ειδικούς, δεν είναι επιστημονικά έγκυρος.
Σήμερα, ο εκδότης του DSM, η Αμερικανική Ψυχιατρική Εταιρεία (APA), ανακοίνωσε σχέδια για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων, αλλάζοντας τον τρόπο λειτουργίας του βιβλίου. Η Στρατηγική Επιτροπή για το Μελλοντικό DSM προτείνει το εγχειρίδιο να αλλάξει τις οδηγίες διάγνωσης και να αυξήσει την εστίασή του σε αντικειμενικότερα μέτρα νόσου—τους «βιοδείκτες» που μπορεί να υποδηλώνουν ψυχική ασθένεια. Οι αλλαγές αυτές θα αναδιαμορφώσουν πλήρως τις μελλοντικές εκδόσεις.
Πρέπει να το κάνουμε σωστά, οπότε ίσως πάρει λίγο χρόνο, αλλά θα προσπαθήσουμε να το κάνουμε όσο το δυνατόν γρηγορότερα γιατί ο κλάδος είναι έτοιμος, δήλωσε ο ψυχίατρος της APA, Nitin Gogtay. Η επιτροπή πρότεινε μάλιστα να αλλάξει το όνομα του DSM, ώστε το γράμμα «S» να αντιστοιχεί στη λέξη «Scientific» (Επιστημονικό) αντί για «Statistical» (Στατιστικό).
Μια πιο ευέλικτη διάγνωση
Οι προτεινόμενες αλλαγές θα επιτρέψουν στους επαγγελματίες ψυχικής υγείας να δίνουν πιο λεπτομερείς διαγνώσεις. Επί του παρόντος, οι άνθρωποι διαγιγνώσκονται με συγκεκριμένες παθήσεις βάσει αυστηρών κριτηρίων—εν μέρει επειδή οι ασφαλιστικές εταιρείες το απαιτούν για την τιμολόγηση. Ωστόσο, οι κλινικοί συχνά αισθάνονται αναγκασμένοι να δώσουν μια συγκεκριμένη διάγνωση ακόμη και όταν υπάρχει ελάχιστη βεβαιότητα, κάτι που τελικά δεν βοηθά τους ασθενείς.
Το νέο σχέδιο θα επιτρέπει στους γιατρούς να δίνουν διαγνώσεις σε ποικίλα επίπεδα εξειδίκευσης, ενώ θα δίνει χώρο για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το κοινωνικοοικονομικό επίπεδο, τις ιατρικές παθήσεις, την ποιότητα ζωής και τα βιολογικά χαρακτηριστικά (όπως η γενετική) του ασθενούς.
Η αμφιλεγόμενη χρήση των βιοδεικτών
Η συμπερίληψη βιοδεικτών είναι ίσως η πιο αμφιλεγόμενη αλλαγή. Οι επιστήμονες δεν έχουν βρει ακόμη αξιόπιστα βιολογικά ίχνη για τις περισσότερες ψυχικές ασθένειες, με εξαίρεση ίσως τη νόσο Αλτσχάιμερ. Η APA παραδέχεται ότι δεν υπάρχουν ακόμη καθιερωμένοι βιοδείκτες, αλλά θέλει το εγχειρίδιο να είναι έτοιμο να τους ενσωματώσει όταν καταστούν διαθέσιμοι.
Ωστόσο, ορισμένοι ειδικοί, όπως ο Steve Hyman, πρώην διευθυντής του Εθνικού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας (NIMH), αμφιβάλλουν αν θα βρεθούν ποτέ βιοδείκτες για τις τρέχουσες κατηγορίες του DSM. Υποστηρίζουν ότι οι κατηγορίες του εγχειριδίου μπορεί να μην αντικατοπτρίζουν τον πραγματικό τρόπο λειτουργίας της ψυχικής ασθένειας. Πολλοί προτείνουν ότι τα μοντέλα μας θα έπρεπε να βασίζονται σε φάσματα χαρακτηριστικών (spectrums) και όχι σε συγκεκριμένες ονομαστικές διαταραχές.
Τόσο η ψυχολόγος Ashley Watts όσο και ο Hyman πιστεύουν ότι οι κατηγορίες του DSM έχουν εμποδίσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν τα αίτια των ασθενειών, καθώς οι αυστηροί διαχωρισμοί (π.χ. μεταξύ σχιζοφρένειας και διπολικής διαταραχής) μπορεί να κρύβουν κοινούς βιολογικούς δεσμούς.
Απόδοση – Επιμέλεια: PsychologyNow.gr
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ. 242811